Verbind je met ons

Luchtkwaliteit

#AirPollution – De gezondheid van EU-burgers is nog steeds niet voldoende beschermd, waarschuwen controleurs

DELEN:

gepubliceerd

on


Volgens een nieuw rapport van de Europese Rekenkamer heeft het optreden van de EU ter bescherming van de menselijke gezondheid tegen luchtverontreiniging niet het verwachte effect gehad. Elk jaar veroorzaakt luchtverontreiniging ongeveer 400,000 voortijdige sterfgevallen in de EU en honderden miljarden euro's aan externe gezondheidskosten. Deze aanzienlijke menselijke en economische kosten zijn echter nog niet tot uiting gekomen in passende maatregelen in de hele Unie, waarschuwen de controleurs. Ze voegen eraan toe dat fijnstof, stikstofdioxide en ozon op leefniveau de luchtverontreinigende stoffen zijn die verantwoordelijk zijn voor de meeste vroege sterfgevallen en dat vooral mensen in stedelijke gebieden eraan worden blootgesteld.

De richtlijn luchtkwaliteit uit 2008 is de hoeksteen van het EU-beleid inzake schone lucht, aangezien deze luchtkwaliteitsnormen vaststelt voor de concentraties van verontreinigende stoffen in de lucht. De controleurs beoordeelden de opzet van de richtlijn, of de lidstaten deze effectief hadden geïmplementeerd en hoe de Commissie deze had gecontroleerd en gehandhaafd. Bovendien beoordeelden ze of luchtkwaliteit voldoende tot uiting kwam in ander EU-beleid en werd ondersteund door EU-fondsen, en of het publiek goed is geïnformeerd over luchtkwaliteitskwesties.

"Luchtverontreiniging is het grootste milieurisico voor de gezondheid in de Europese Unie", zegt Janusz Wojciechowski, het lid van de Europese Rekenkamer dat verantwoordelijk is voor het rapport. "In de afgelopen decennia heeft het EU-beleid bijgedragen aan emissiereducties, maar de luchtkwaliteit is niet in hetzelfde tempo verbeterd en er zijn nog steeds aanzienlijke gevolgen voor de volksgezondheid."

De EU-normen voor luchtkwaliteit zijn bijna 20 jaar geleden vastgesteld en de controleurs constateerden dat sommige ervan veel zwakker zijn dan de richtlijnen van de Wereldgezondheidsorganisatie en wat de laatste wetenschappelijke gegevens suggereren. Hoewel de uitstoot van luchtverontreinigende stoffen is afgenomen, voldoen de meeste lidstaten nog steeds niet aan de luchtkwaliteitsnormen van de EU en nemen zij onvoldoende doeltreffende maatregelen om de luchtkwaliteit te verbeteren, aldus de controleurs.

Ook bestaat het risico dat de luchtverontreiniging wordt onderschat doordat deze mogelijk niet op de juiste plaatsen is gemonitord. Luchtkwaliteitsplannen – een essentiële vereiste onder de richtlijn luchtkwaliteit – hebben vaak niet de verwachte resultaten opgeleverd.

Er zijn beperkingen in het toezicht door de Europese Commissie op de prestaties van de lidstaten bij het halen van de luchtkwaliteitsdoelstellingen. De handhavingsprocedures hebben er tot nu toe niet voor gezorgd dat de lidstaten voldoen aan de luchtkwaliteitslimieten die door de richtlijn zijn vastgesteld. Ondanks het feit dat de Commissie juridische stappen tegen veel lidstaten heeft ondernomen en gunstige uitspraken heeft gedaan, blijven de lidstaten volgens de controleurs regelmatig de luchtkwaliteitslimieten overschrijden.

De controleurs merken op dat EU-financiering voor luchtkwaliteit nuttige ondersteuning kan bieden, maar dat gefinancierde projecten niet altijd voldoende gericht zijn. Tijdens hun bezoeken aan de lidstaten hebben ze enkele goede projecten gezien, met name projecten die worden ondersteund door het LIFE-programma van de EU.

advertentie

Luchtverontreiniging is een prangend probleem voor de volksgezondheid, en bewustmaking en voorlichting van het publiek spelen een cruciale rol bij het aanpakken ervan, aldus de controleurs. De laatste tijd zijn burgers meer betrokken geraakt bij luchtkwaliteitskwesties en hebben zij zaken voor nationale rechtbanken gebracht, die in verschillende lidstaten hebben beslist in het voordeel van hun recht op schone lucht. Toch constateerden de controleurs dat de richtlijn luchtkwaliteit minder expliciet is wat betreft het beschermen van de toegang van burgers tot de rechter dan sommige andere milieurichtlijnen. De informatie die burgers kregen over luchtkwaliteit was soms onduidelijk, zeggen ze.

Om de luchtkwaliteit in de EU te verbeteren, bevelen de controleurs het volgende aan:

• De Europese Commissie zou effectiever moeten optreden;

• de richtlijn luchtkwaliteit moet worden geactualiseerd;

• het luchtkwaliteitsbeleid moet prioriteit krijgen en geïntegreerd worden in ander EU-beleid, en;

• publieke bewustwording en voorlichting moeten worden verbeterd.

De ERK presenteert haar speciale verslagen aan het Europees Parlement en de Raad van de EU, evenals aan andere belanghebbende partijen zoals nationale parlementen, belanghebbenden uit het bedrijfsleven en vertegenwoordigers van het maatschappelijk middenveld. Het overgrote deel van de aanbevelingen die we in onze rapporten doen, wordt in de praktijk gebracht. Dit hoge gebruiksniveau onderstreept het voordeel van ons werk voor de EU-burgers.

Speciaal rapport 23 /2018 'Luchtverontreiniging: onze gezondheid nog steeds onvoldoende beschermd' is beschikbaar op de ECA-website in 23 EU-talen.

Deel dit artikel:

EU Reporter publiceert artikelen uit verschillende externe bronnen die een breed scala aan standpunten uitdrukken. De standpunten die in deze artikelen worden ingenomen, zijn niet noodzakelijk die van EU Reporter.

Trending